Znakowanie podzespołów elektronicznych – etykiety poliimidowe
W dobie dostaw Just In Time oraz rosnących wymogów jakościowych jakie stawiane są przed dostawcami komponentów do produkcji coraz większe znaczenie zyskują procesy związane z identyfikowalnością wyrobów. Producenci, odbiorcy komponentów w celu identyfikacji źródła pochodzenia danego składnika wyrobu końcowego wymagają od swoich dostawców właściwego oznakowana zapewniającego w pełni możliwość odtworzenia procesu produkcyjnego u dostawcy.
![]() |
Procesy te od dawna spotykane w branży spożywczej oraz farmaceutycznej znajdują szerokie zastosowanie w innych gałęziach przemysłu. Oczekiwania odbiorców opisane w szeregu norm jakościowych, zaczynając od najpopularniejszego ISO 9001/2008 a kończąc na ISO TS16949 wymaganego w branży Automotive, wymusiły również od producentów podzespołów elektronicznych wprowadzenia do swoich wyrobów systemu oznaczeń zapewniającego w pełni odtworzenie procesu produkcji (Traceability). W związku z tym wymagane jest aby każdy produkt opuszczający linię produkcyjną był opisany unikatowym kodowanym zgodnie ze specyfikacją odbiorcy numerem. W zależności od wymogów odbiorcy i możliwości producenta proces kodowania może być realizowany przy pomocy nadruku atramentem, grawerki laserowej oraz etykiet. Nadruk atramentem oraz grawer laserowy odbywa się bezpośrednio na produkcie a w przypadku oznaczenia etykietami etykiety muszą być wcześniej zadrukowane w odpowiedniej rozdzielczości np. drukarkami termotransferowymi. Najczęściej spotyka się wyroby znakowane przy pomocy kodów kreskowych lub kodu dwuwymiarowego np. Datamatrix wykonywanych powyższymi metodami.
![]() |
![]() |
Każda z powyższych metod ma swoje zalety oraz wady a wybór właściwej jest uzależniony od procesów jakim będzie poddany w kolejnej fazie produkcji oznaczony element oraz od ilości wymaganych informacji jakie ma zawierać oznaczenie. Nie bez znaczenia przy wyborze właściwej metody kodowania jest wymiar oznaczanego podzespołu gdyż zapis tych samych informacji w postaci kodu kreskowego jedno wymiarowego zajmuje kilkakrotnie większą powierzchnię od zapisu przy pomocy kodu dwuwymiarowego. Znakowanie wyrobów kodami jest związane z procesami AutoID ułatwiającymi identyfikację wyrobu w kolejnych procesach produkcji oraz logistyce. Biorąc to pod uwagę oraz uwzględniając przy tym wymogi jakie muszą być spełnione przy produkcji płytek PCB największe możliwości daje znakowanie etykietami drukowanymi termotransferowo.
Co to jest płytka PCB i jakie procesy zachodzą w trakcie montażu elementów elektronicznych?
W skrócie, obwód drukowany (Printed Circuit Board, PCB) to płytka z materiału izolacyjnego z połączeniami elektrycznymi zwanymi ścieżkami i punktami lutowniczymi przeznaczonymi do montażu podzespołów elektronicznych. Obecnie stosowane są dwie metody montażu automatycznego, starsza zwana Montażem Przewlekanym (Through-Hole Technology, THT) oraz nowsza zwana Montażem Powierzchniowym (Surface Mount Technology, SMT). Pierwsza metoda THT charakteryzuje się tym, że podzespoły mają wyprowadzenia w postaci drutów, które są przewlekane przez otwory w płytce PCB i lutowane do płytki po jej przeciwległej stronie najczęściej na tzw fali (wave soldering). W metodzie tej płytka PCB przesuwa się nad ciekłym lutem na którego powierzchni wytwarzany jest poprzeczny garb (fala-stąd nazwa metody) stykający się z wystającymi pod płytką końcówkami podzespołów. Po zastygnięciu otrzymujemy trwałe połączenie. W drugiej metodzie SMT charakterystyczne jest to, że spoiwo w postaci pasty będące mieszaniną topnika i cyny jest naniesione w odpowiednie miejsca płytki PCB a po nałożeniu podzespołów całość nagrzewana jest strumieniu gorącego powietrza. Gorące powietrze rozpuszcza cynę która po ostygnięciu tworzy trwałe połączenie. Elementy elektroniczne posiadają wyprowadzenia bezpośrednio na obudowie w postaci kołnierzy co w znacznym stopniu wpływa na wydajność procesu. Charakterystyczne jest to, że lutowanie odbywa się bezdotykowo.
Ze względu na wspomniany już proces AutoID powstała płytka musi zostać oznaczona zgodnie z wymogami odbiorcy zapewniając przy tym pełną identyfikowalność produkt. Aby ją zapewnić w 100% płytka nie może być oznaczona etykietą po zakończeniu procesu montażu. Etykieta naklejona na początku procesu w dalszej jego części jest narażona na działanie wysokiej temperatury oraz środków chemicznych wykorzystywanych w procesie. W takim przypadku aby zapewnić oznaczenie o odpowiedniej trwałości i jakości konieczne jest zastosowanie etykiet poliimidowych (kapton) zadrukowanych dedykowanymi żywicznymi taśmami termotransferowymi. Czasem również wymagane jest aby etykieta była obojętna elektrostatycznie ESD (Electro Static Discharge).
![]() |
Etisoft od wielu lat z powodzeniem zajmuje się produkcją etykiet z foli poliimidowych oraz taśmy termotransferowej na potrzeby zakładów zajmujących się montażem płytek PCB. W ofercie posiadamy kilka surowców do produkcji etykiet spełniających opasane powyżej kryteria (tabela). Etykiety głównie niewielkich rozmiarów dostarczany do naszych odbiorców w postaci niezadrukowanej w komplecie z żywiczną taśma termotransferową lub zadrukowane zgodnie dostarczoną przez odbiorcę specyfikacją. Ze względu na postępująca miniaturyzację wyrobów elektronicznych aktualnie stosowane są głównie bardzo małe etykiety z kodem dwuwymiarowym. Nadruk wykonany dedykowaną taśmą termotransferową na powierzchni etykiet poliimidowych zapewnia poprawny odczyt kodu urządzeniami AutoID. W każdym przypadku jeżeli specyfikacja tego wymaga etykiety dostarczane są do odbiorcy właściwie oznaczone z odpowiednią dokumentacja jakościową.
| symbol | powierzchnia | grubość | ESD | UL | Taśma termotransferowa |
| e-2114 | biała półbyszcząca | 68 | nie | tak | Resin CR |
| e-4100 | biała półbyszcząca | 68 | nie | tak | Resin CR |
| e-4101 | biała półbyszcząca | 68 | tak | tak | Resin CR |
| e-4102 | biała półbyszcząca | 61 | nie | tak | Resin CR |
| e-4106 | żółta błyszcząca | 68 | nie | nie | Resin CR |
|
Przykładowe formaty etykiet z folii poliimidowych (mm): 8x6; 7x7; 15x5; 31,75x3,18; 22,86x6,35 itd. |
|||||
Odpowiednią jakość nadruku na etykietach poliimidowych zapewniają będące w naszej ofercie drukarki termotransferowe o rozdzielczości 300dpi, 400dpi i 600dpi firm Citizen oraz Zebra. Poprawność nadruku gwarantuje aplikacja EtiLabel Profesional.
![]() |
Biorąc pod uwagę coraz powszechniej stosowane systemy Traceability, miniaturyzację urządzeń elektronicznych oraz procesy produkcyjne, stosowanie etykiet z nadrukiem wykonanych z odpowiednich materiałów zapewni trwałe oraz funkcjonalne oznaczenie wyrobów w branży elektronicznej.
Więcej informacji: Aleksander Wolny
awolny@etisoft.com.pl
awolny@etisoft.com.pl

RSS





